GENEL KÜLTÜR

İSTANBUL GALATA KULESİ

Galata Kulesi, İstanbul’da Tünelbaşı ile Karaköy (Galata) semtleri arasında 1348’de yapılan Ceneviz kulesi. Bulunduğu çevre Kuledibi diye anılır. Günümüze ulaşmış çeşitli dönemlere ait resimli belgelerden görünümünün pek çok kez değiştiği anlaşılmaktadır. Bizans Döneminde Galata’daki Ceneviz kolonisini çevreleyen surların kuzeybatı köşesinde yapılan kule, yerleşim 14.yüzyılın sonunda batıya doğru genişletilince yeni surların hemen icinde kaldı. 1446’da surlarla birlikte kule de yükseltildi. Istanbul’un fethi üzerine Galata da teslim olunca kule Osmanlılara gecti.

1509’daki Küçük Kıyamet (Kıyamet-i Sugra) diye anılan şiddetli depremde büyük hasar görüp yıkılan kulenin yaklaşık 13 m’den yukarısı döneminde (1520-66) zindan, III. Murad döneminde (1574-95) gözlem evi olarak kullanıldı. IV. Murad döneminde (1623-40)Hezarfen Ahmed Çelebi, kendi yaptığı kanatlarla Galata Kulesi‘nden Üsküdar’daki Doğancılar’a kadar uçtu. 1794’teki yanginda kulenin üst katlari ve külahı yandı.

Aynı yıl onanlarak bugünkü asıl kat hizasında ve çıkma olarak 1,5 m kadar dışarıya taşan bir kat yapıldı. Bu çıkmalı kata dört yönde birer cumba eklendi ve kule yangın gözetleme yeri olarak kullanılmaya başladı.1831’de bir yangın daha geçiren kuleyı ertesi yıl II. Mahmud onarttı. Çıkmalı katın döşeme hizasına kadar beden duvarları yıkılıp indirildi; sonra burası, Ampir üslup özellikleri taşıyan 14 tane büyük kemerli pencereyle çevrilerek, yüksek bir mekân haline getirildi. Bunun ústünde daha alçak bir kat, daha sonra da ahşaptan sivri çatı külahı geliyordu. 1875’teki şiddetli bir fırtınada bu külah uçunca, yerine sekizgen planlı ve oldukça küçük bir yangın gözetleme katı, onun üstüne de daha küçük birteras yapıldı. Böylece kulenin görünüşü iyice değişti.1964’e değin yangın gözetlemek için ve Deniz Kuvvetleri haberleşme postası olarak yararlanılan kule, bu tarihte yeniden büyük bir onarım geçirdi.

Mimar Köksal Anadol ve Ersin Arioğlu’nun yürüttükleri bu onarimda, eskiden ahşap olan kat döşemeleri betonarmeye çevrildi; tepeye çıkış için iki temel asansör eklendi, II. Mahmud dönemindeki sivri külahın eşibetonarmeden yapılarak üstü kurşun kaplandı. Büyük pencerelerin bulunduğu katta bir lokanta,onun üstünde (manzara balkonunun bulunduğu katta) bir gece kulübü düzenlenerek turistik bir tesis haline getirilen kule 28 Eylül 1967’de açıldı.Silindir biçimli Galata Kulesi’nin çapı tabanda 16,45 m, beden duvarlarının kalınlığı 3.75 m’dir. Tepeye çıkan özgün merdivenler batı tarafında, bu duvar kalınlığı için dever alır. Batidaki giriş kapısının önünde bulunan bir merdivenle, çevre zeminden vaklaşık 1,5 m yüksekteki giriş katı döşemesine ulaşılır. Buradan külahın tepe noktasına kadar yükseklik 62,59 m’dir.

Etiketler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kapalı